Buda nereden çıktı anız yangınından bize ne demeyin. Çünkü bu tür yangınlar bizlere mutlaka bir şekilde yansıyor. Yangın çıkış nedenlerinin yüzde 95’i insanlardan kaynaklanmaktadır.
Anız yakma, bahçe temizliği, sigara izmariti atma, piknik yaparken bazı ihmaller gibi nedenlerden dolayı ormanlarımız yanmaktadır.
Anız ve orman yangınların yüzde 5’i de yıldırım düşmesi, elektrik trafosu gibi nedenlerden çıkmaktadır.
Anız nedir?
Neden yakılma ihtiyacı duyulur.
Tarla tarımında buğday ve arpa gibi tahıllar hasat edildikten sonra toprak yüzeyinde geriye kalan köklü sap veya sürülmemiş tarlaya anız denilmektedir.
Bazen anızlar, resmi makamlarca yakılması yasaklanmasına rağmen, maalesef konunun önemini yeterince bilmeyen bazı kişiler tarafından ikinci ürün ekmek, üst üste tahıl ekilişinde daha kolay sürüm yapmak gibi bahanelerle gizlice yakılmakta, yaktırılmaktadır ve daha sonra çoban yaktı veya sigara izmaritinden çıktı denilmektedir.
Bu anız yakma işleri Antalya’nın ilçelerinde ve köylerinde daha çok rastlanan olaylardır.
Gerçekte bilinçli olan çobanlar, anızların hayvanlarına çok kıymetli yem ve otlak oluşturduğunu bilmektedirler ve anız yakılmasını istemezler.
Anız yakılınca toprakta neler oluyor.
Anızları yakıldıktan sonra bitki örtüsüz kalan tarla yüzey toprağı, doğrudan su ve rüzgar erozyonuna açık hale gelmektedir.
Bunun sonucu olarak çok değerli tarım topraklarının en değerli üst katmanları, su ve rüzgar erozyonu ile taşınarak yok olmaktadır. Ama tarla sahibi bunları hiç düşünmeden ikinci ürünü ekebilmek için kendine verdiği zararları hiç düşünmüyor.
Bazı bölgelerimizde her şiddetli yağıştan sonra bitki örtüsü yakılan çıplak arazilerden gelen kuvvetli seller, kara yollarını, göletleri, barajları, hatta yerleşim yerlerini çamur ile doldurmakta ve önemli ekonomik kayıplara neden olmaktadır.
Verimlilik açısından anız yangınları, toprağın bünyesindeki organik maddeyi yakarak azalttığından aynı kumsal topraklarda olduğu gibi süzekliği aşırı derecede arttırmakta ve besin maddeleri ile su tutumunu azaltmaktadır.
Anızların yakılmasıyla kısa vadede sağlanan toprak işleme kolaylığı, uzun vadede verimli tarım arazilerinin su ve rüzgâr erozyonu ile çoraklaşmasına neden olmaktadır.
Anız yakmanın zararları.
Hayvanların otlak alanlarını yakması,
Hasat edilmeyen tarım alanlarına sıçraması,
Toprak içerisindeki canlıları ve organik maddeyi yakması,
Toprakta bitkilere yarayışlı besin maddelerinin azalması,
Toprağın su tutma kapasitesinin düşmesi ve çoraklaşması,
Tarım topraklarında su ve rüzgar erozyonunun artması,
Doğadaki faydalı canlıları yakması,
Orman yangınlarına neden olarak ekolojik dengenin bozulması ve tatlı su kaynaklarının azalması,
Anız yakmak yerine toprak altına gömülmeli
Yıllık yağışı 350 mm.nin altında olan kurak tarım alanlarında topraktaki rutubeti ve organik maddeyi muhafaza etmek için Avustralya ve ABD gibi ülkelerde yaygın olan toprak işlemesiz, doğrudan ekim teknikleri uygulanabilir.
Anızlar, toprak altına parçalanıp gömülerek organik maddeye dönüşür tarımsal üretim açısından sağladığı başlıca faydalar şunlardır.
Organik Maddenin Toprak İçerisinde Sünger Görevi Görmesi,
Toprakta Besin Maddelerinin Ve Erozyona Karşı Direncin Artması,
Kurak Dönemde Bitkilere Ekonomik Olarak Faydalı Su Sağlaması,
Rüzgar ve Su Erozyonu Azaltmasıdır. Gibi küçümsenmeyecek faydaları vardır.