Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu’nun Ar-Ge birimi KAMUAR tarafından hazırlanan “Halkın Enflasyonu” araştırmasının Şubat 2025 sonuçları açıklandı. Araştırma kapsamında halkın en çok tükettiği 64 temel gıda maddesi baz alınarak yapılan hesaplamalara göre, ocak ayında yüzde 4, şubat ayında ise yüzde 2,2 oranında artan gıda fiyatları, yılın ilk iki ayında toplam yüzde 6,4 oranında yükseldi. Yıllık bazda ise gıda fiyatlarındaki artış yüzde 52,8 olarak kaydedildi. Son 12 ayın ortalama fiyatları, bir önceki 12 aylık döneme göre yüzde 72,2 oranında yükseldi.
‘YOKSULUN YÜKÜ ARTIYOR’
Araştırmayı değerlendiren Birleşik Kamu-İş Antalya İl Başkanı Sadık Acar, “Türkiye’de en yoksul yüzde 20’lik kesim gelirinin yüzde 36,6’sını gıdaya harcamak zorunda kalırken, en zengin yüzde 20’lik kesimde bu oran yüzde 14,5 seviyesinde kaldı. TÜİK’in enflasyon hesaplamalarında gıda harcamalarına yüzde 25 ağırlık verdiği belirtilirken, asgari ücretle ve düşük emekli maaşıyla geçinen milyonlar için bu oranın çok daha yüksek olduğu görülüyor. Son yıllarda gıda fiyatları diğer harcamalara kıyasla daha hızlı yükseldiği için, yoksulların gelirlerinin gıdaya ayrılan kısmı giderek artıyor” ifadelerini kullandı.
MAAŞ ZAMMI ERİDİ
Araştırmaya verilerine göre gıda fiyatlarında son dört yıldır aralıksız süren yükseliş, 2025’te de hız kesmeden devam ediyor. Eylül 2021’den bu yana gıda fiyatları yüzde 1.085 oranında artarken, aynı dönemde kamu çalışanlarının maaşları yüzde 881,5 oranında yükseldi. Ancak maaş artışları, temel gıda fiyatlarındaki yükselişi karşılamaya yetmedi. Örneğin, Eylül 2021’de 100 liraya satın alınabilen bir gıda sepeti, Ocak 2025’te bin 159 liraya, Şubat 2025’te ise bin 185 liraya çıktı. Bu durum, sabit gelirli kesimlerin gıda karşısında giderek yoksullaştığını ortaya koyuyor. Kamu çalışanlarına Ocak 2025’te yapılan yüzde 6 oranındaki zam, yılın ilk iki ayında tamamen eridi ve çalışanlar şubat ayından itibaren alım gücü kaybı yaşamaya başladı.
GIDA ZAM ORANLARI
Şubat ayında ekmek, pirinç, un, bulgur gibi temel gıda ürünleri yüzde 5,6 oranında zamlanırken, et ve balık fiyatlarında yüzde 3,6, süt ve süt ürünlerinde ise yüzde 4,4 oranında fiyat artışı yaşandı. Tereyağı dışındaki yağ fiyatları yüzde 1,1 yükselirken, meyve fiyatları yüzde 1,9 arttı. Sebze fiyatlarında ise yüzde 5,6 oranında düşüş kaydedildi. Bakliyat fiyatları yüzde 3,4 oranında artarken, salça, zeytin, bal, çay, tuz gibi işlenmiş gıda maddelerinin fiyatlarında ise yüzde 1,2 oranında düşüş görüldü.
YILLIK ARTIŞ ORANLARI
Şubat 2025 sonu itibariyle son 12 aydaki ortalama gıda fiyatları, Şubat 2024 sonu itibariyle son 12 aylık ortalama fiyatlara göre ise yüzde 72,2 oranında arttı. 12 aylık ortalama fiyat artışı ekmek, un, bulgur, makarna fiyatlarında yüzde 47,3, et-balık fiyatlarında 55,7 süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatlarında ise yüzde 43,9 oldu. Yıllık ortalamalara göre yağ fiyatları yüzde 62,9, meyve fiyatları yüzde 124,2, sebze fiyatları ise yüzde 189,1 oranında artış yaşanırken, bakliyatta son 12 aylık ortalama fiyatlar bir önceki 12 aylık döneme göre yüzde 44,5, diğer gıda fiyatları ise yüzde 56,5 oranında zamlandı.
(Birleşik Kamu-İş Bülten)
---