Serada kilosu 2.5 markette 6.90 TL

Zincir marketlerde fahiş fiyat denetimi sürerken bazı marketlerin fiyatlarda indirime gitmesi dikkat çekti

01 Ekim 2021 - 17:42

Zincir marketlerde fahiş fiyat denetimi sürerken bazı marketlerin fiyatlarda indirime gitmesi dikkat çekti. Antalya'da serada kilosu 2.5 liradan çıkan domatesin 5 kilometre uzaklıktaki markette yüzde 176 farkla 6.90 liraya satıldığı görüldü.
 
Türkiye'deki büyük zincir marketlerde fahiş fiyatlara yönelik Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, denetimlerin sıklaştırıldığını açıkladı. Yapılan denetimler sonucunda ürünlerin büyük kısmının fiyatlarında düşüş yaşandı. Üreticiden market rafına gelinceye kadar ürünlerin fiyatının değişmesine nakliye, vergiler, işçi masrafları ve çürüyen ürünlerin çöpe dökülünce çıkan maliyetlerinin eklenmesi gerekçe gösteriliyor.
 
Komisyoncunun fiyata etkisi olmuyor
Türkiye'nin örtü altı yaş sebze ve meyve üretim merkezi Antalya, kentte üretilen domatesten bibere, patlıcandan kabağa yaş sebze ve meyveleri hem iç piyasaya hem de yurt dışına gönderiyor. Üreticinin bütün sezon büyük emekle yetiştirdiği ürünler, kent merkezinde bulunan ve Antalya'nın en büyük toptancı hali olan Antalya Büyükşehir Belediyesi Toptancı Hal Kompleksi'ne getiriliyor. Buraya sabaha karşı gelen ürünler, komisyoncular tarafından teslim alınarak o gün oluşan borsaya göre fiyatlandırılıyor. Belirlenen kilogram fiyat üzerinden komisyoncu yüzde 11.44 kesinti yapıyor. Yüzde 8'ini kendisine alıp vergi ve işçi maliyetlerini karşılarken geri kalan 3.44'ü ise üretici adına devlete hem vergi hem de Bağkur gibi giderler için ödeniyor. Üreticinin eline kilogramını 5 liraya getirdiği üründen kesintiler sonrası 4.43 TL geçiyor. Tüccar ise ürünü komisyoncudan alıp nakliye ve işçilik masraflarını da ekleyerek yurt dışına ya da iç piyasaya sunuyor.
 
Antalya'da serada yetiştirilen domatesin fiyat izini, Demirören Haber Ajansı (DHA) ekibi sürdü. Serada kilosu 2.5 TL ile 5 TL arasında çıkan domatesten hemen herkesin market, manav, semt pazarında kolayca ulaşabildiği standart üretim 2.50 TL'lik domates, ürünün çıkış yaptığı seraya yalnızca 5 kilometrelik uzaklıktaki zincir marketin rafına 2 katından fazla fiyatla çıktı. Yüzde 176'lık farkla market rafında satışa sunulan domatese zincir market yönetiminin raf gideri, işçi maliyeti, nakliye, çürük ya da ezilen domateslerin maliyetini ve KDV eklediği öğrenildi. Denetimden sonra da bazı marketlerin ise 6.90 TL'lik fiyat etiketinin üzerini çizip indirim yaparak 5.15 TL'ye sattığı görüldü.
 
Serasında topladığı ürünün kat kat fazla fiyatla markette satıldığını görünce üzüldüğünü anlatan üretici Mustafa Aslan, “Bizim para kazandığımız çok söylenemez. Zaten girdi maliyetleri oldukça arttı. Gübre fiyatları bir anda iki katı arttı. Benim kilosunu 2.50'ye toplayıp toptancı haline götürdüğüm domates markette 6.90 TL'ye satılıyor. Aradaki farkı anlamıyorum" dedi.
 
Antalya Toptancı Hal Yaş Sebze ve Meyve Komisyoncuları Dernek Başkanı Hasan Ali Yılmaz, komisyoncuların fiyata bir etkisinin olmadığını, gelirlerinin sabit olduğunu söyledi. Marketlere verilen ürünlerin paralarının 90 güne kadar tahsil edildiğini ifade eden Yılmaz, “Hiç hoş bir durum değil. Eskiden marketler bu kadar hüküm sahibi pazara hakim değilken paramızı haftalık alırdık. Marketler borcunu ödemeden mal alamazdı. Biz de paramızı haftalık aldığımız için üreticiye anında ödeme yapardık. Marketlerin eline geçince herkes kaybeder oldu" diye konuştu.
 
Marketlerdeki sebze ve meyvelerin yüksek fiyatlı satışının normal olmadığını da kaydeden Antalya Toptancı Hal Yaş Sebze ve Meyve Komisyoncuları Dernek Başkanı Hasan Ali Yılmaz, “Örneklerini görüyoruz. Bir arkadaşımız 3 liraya sattığı ürünün aynı etiketle İstanbul'da 9 liraya satıldığını görmüş. Maliyetler belli. Bu kadar fark olamaz. Nakliye, reyon yazmışlar da yazmışlar. Marketler kendilerine çok az bir kalem kar bırakmış. Aslında öyle değil" ifadelerini kullandı.
 
Semt pazarı esnafı da durumdan şikayetçi
23 yıldır pazarda sebze meyve sattığını belirten Seyfettin Akbulut, marketlerin fahiş fiyatlarla ürün sattığını söyledi. Marketlerin büyük bütçelerde piyasayı elinde tuttuğunu kaydeden Akbulut, “Özellikle pandemi döneminde herkes marketlere yöneldi. Ben çilek satıyorum. Kilosu bende 10 TL, markete gidin bakın en az 20 TL'dir. Pazarlar marketlerden ucuz. Fiyatlara bakınca resmen vatandaşa zulmediliyor" dedi.

DHA

YORUMLAR

  • 0 Yorum
Henüz Yorum Eklenmemiştir.İlk yorum yapan siz olun..
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR x
Dünyaya örnek olduk
Dünyaya örnek olduk
Bağımlıların yuvası oldu
Bağımlıların yuvası oldu